Kollum Friesch Dagblad, 14-10-2017

FNP

It is dreech om oer polityk te skriuwen, want de politike werklikheid is kompleks. Alles komt byinoar yn in besjoerlik beslút oer de takomst fan in lân, lânsdiel, gemeente, strjitte of strjittehoeke: ekonomy, rjocht, skiednis, ynfrastruktuer, moraal, mentaliteit, minsken.

Mar gelokkich hawwe wy de Fryske Nasjonale Partij (FNP), dy’t hiele komplekse steatssaken gewoan ta in bepaling út in hânfêst wit te redusearjen. De FNP is nammentlik tige belutsen by it referindum yn Catalonië, in lânsdiel dat in lytse 1700 kilometer fierderop leit. Ik lês teminsten op de site: ‘De Spaanske steat moat ophâlde mei it skeinen fan minskerjochten en fan it frustrearjen fan it demokratysk proses mei in referindum yn Kataloanje.’ Dit frustrearjen is nammentlik ‘yn striid mei de ferdraggen fan de Europeeske Uny en mei it Hânfêst oer fûnemintele minskerjochten lykas frijheid fan parse en frijheid fan ekspresje.’

Dizze ferme wurden binne skreaun foar 1 oktober, doe’t de stimbusgong plakfûn en der rake klappen foelen.

Dochs ha ik my ôffrege wat de FNP no te krijen hat mei in binnenlâns konflikt yn it fiere Spanje. Miskien hawwe in soad kaderleden dêr wol in twadde hûs en fleane se dêr geregeld eefkes hinne om by te kommen. It kin ek wêze dat it trochsneed FNP-lid faak mei de bonuspas troch de Albert Heijn strúnt, omdat de Spaanse Rioga wer ris yn ’e oanbieding is. Mar miskien is de partij achter de skermen al dwaande mei Sinteklaas, dy’t dit jier ommers yn Dokkum oankomt. It moat hast wol, want oars kin ik swiere wurden as ‘Spaanske steat’, ‘minskerjochten’ en ‘frijheid fan parse’ net tsjutte.

Ik kin ek net sa gau wat oars betinke. Ik gean der tenminsten fanút de de FNP mei dizze ferklearring net hint op in referindum yn Fryslân of oare nuvere plannen út ’e boerepet tsjoene wol.

Dochs bliuw ik achterdochtich, want wa’t in yntinsje ta in referindum stipet, jout ek in stimadvys. Mei it each op de preokkupaasje fan de partij mei minderheidstalen lit dat advys him riede. Stel dus dat it referindum jildich wie en de mearderheid ‘ja’ sein hie, soe de FNP dan serieus fine dat Catalonië him ôfskiede moat?

Mar miskien draaf ik troch. De partij profilearret him ommers as in pro-Europese partij en sil nei alle gedachten witte wat de gefolgen wêze kinne fan sa’n dryst beslút. Ik tink earder dat der in lobby achter sit om Messi los te weakjen fan Barcelona, sadat er nei Cambuur of Hearrenfean ferkasse kin en boechbyld wurdt fan de FNP. ‘Us Messi’, dat heart ek wol moai.

 

De septembercolumn uit De Riepe, de straatkrant van Noord-Nederland

Aardig

Ik moest een verjaardagscadeautje kopen. De maand was halverwege, het geld was bijna op. Het mocht dus niet een duur cadeautje worden, zes à zeven euro was ruim voldoende.

Daarna verwende ik mezelf met een cd van dertig euro, onder het mom: ‘volgende week wordt de huurtoeslag ook overgemaakt’. Ik diepte ook een oude wijsheid op, die zegt dat als je iets nu niet doet, je er later spijt van krijgt.

Verder ben ik gewoon ontzettend aardig. Wel pak ik van het dienblad altijd het glas waar het meeste bier in zit. Soms hou ik de glazen even naast elkaar en reken ik enkele millimetertjes minder schuim als grote winst. Vervolgens steek ik snel mijn vinger in mijn mond en daarna in het betreffend glas, zodat anderen ervan afblijven.

Veel gehoord bij menig diploma-uitreiking: ‘U hebt een geweldige zoon!’ Ik denk dat het waar is, maar voeg er wel iets aan toe. Als ik in een eetcafé met een groep eet, heb ik de onbedwingbare behoefte het bord met de keuze van de anderen uitvoerig te inspecteren. Hoofdvragen: a. is het lekkerder? b. is het meer? Als ik goed heb gegokt, zeg ik keihard tegen mijn disgenoten: ‘dat ziet er lekker uit!’. Zo niet, dan bied ik halverwege aan van bord te ruilen. Als dit niet lukt, kies ik als compensatie de grootste sorbet als toetje en neem ik een extra dure cognac bij de koffie.

Ondanks deze hebbelijkheden reken ik mezelf tot het keurige deel der natie. Het slinkende keurig deel, want de heer in het verkeer wordt steeds zeldzamer. Hoewel ik vanwege het verval der verkeerszeden hoofdschuddend door de stad fiets en zichtbaar lijd onder de straatterreur van al die getatoeëerde BMW’s en Vespa’s, dring ik bij stoplichten altijd voor, negeer ik zebrapaden en rij ik te snel over de overvolle fietspaden.

Uit het rapport van de prot. chr. lagere school ‘De Paedwizer’: ‘Jaap neemt het initiatief en doet altijd goed mee’.

Ik bedoel maar. Ik ga ook altijd bij ongelukken kijken en begin stiekem vergenoegd te handenwrijven als iemand bij de kassa de boodschappen niet kan betalen wegens saldotekort. Slotzin: ‘Luistert aandachtig en is een voorbeeld voor zijn collega’s’ (beoordelingsgesprek werkgever met aansluitend salarisverhoging).

 

 

 

 

 

Kollum Friesch Dagblad, 30-10-2017

Jaap des Vaderlands

Foarige wike sneon wie ik oanwêzich by de ‘Nacht van de Japen’, mei as hichtepunt de ferkiezing fan de ‘Jaap des Vaderlands’. Ik woe net fuort meidwaan, want ik bin hielendal net sa’n faderlik type, mar ienris yn in bomfol Ahoy mei noch 37.000 mannen dy’t ek Jaap hieten, wist ik dat hjir myn kâns lei.

Sprekstalmaster Jaap de Hoop Scheffer trape ôf mei ‘Geachte aanwezigen, bêste allen’, om’t guon dy’t tenei miskien ek as ‘Jaap’ troch it libben gean woene noch wat romte te jaan. De nacht bestie út workshops, lêzings, rûnliedings en praatsesjes oer it Jaap-wêzen. Fierders waard der in mediatraining jûn troch Jaap Jongbloed, dy’t fansels hiel wat fan moderne media wit. In echte Jaap is net allinnich in ferbinende faktor tusken oare Japen, hy is ek in koepelfiguer – in buorman, in maatje, in goedkunde. No, sjoch dat allegear mar ris op it sosjale web te krijen.

Dêrnei wie der in fioelkonsert mei Jaap van Zweden. Ik kin him, om’t er ek Jaap hjit. Oait ha ik ek fioel spile, sadat ik dus bekind stie as ‘die andere Jaap’. Van Zweden waard earste fioelist fan it Concertgebouworkest en letter dirigint fan de New York Philharmonic, ik waard wat oars. Sa is de iene Jaap de oare net, wat it lot is fan alle Japen.

Ik wie trouwens nei de NvdJ set om’t myn ego grutte skea oprûn hie. Krekt foardat de simmerfakânsje losgie, fûn ik in doaze dêr’t sawat myn hiele legere skoalle yn siet: skriften en boekjes mei allerhanne rekken- en taalwurk, ferslagen, tekenings en skoallekranten.

Fansels wie ik bliid ferrast, want de libbensfase dy’t jo doe noch ôfsletten mei in pear fakânsje- en foutbalfoto’s en in hantsjefol berneferskes kaam ynienen wer ta libben.

Ik wie der dan ek wis fan dat ik no einlik ta mysels komme soe. Fanôf it earste begjin wie ik nammentlik in grutte útsûndering, mar dat wist doe gjinien. Ik wist sels ek net werom ik de grutte útsûndering wie (en bin), it wie (en is) gewoan sa.

Dochs kaam ik nei in middei bledderjen ta de spikerhurde konklúzje dat ik hielendal net sa bysûnder wie. Ik wurke sloardich, makke domme rekkenfouten en koe net tekenje. Ik skreau ek hiel apart, mei omkearde e’s en omdraaide fjouwers. It binne fansels fases dy’t alle bern trochrinne, mar alle bern binne fan betinken dat se erges útsûnderlik binne.

Ik wie dus mar hiel gemiddeld skoallejonkje. Miskien wist ik dat erges wol, myn ego hie it yn elts gefal fakkundich ferjitten. Ik bin trouwens ek net de nije Jaap des Vaderlands wurden, sadat myn ego ek noch akseptearje moast dat ik de rest fan myn libben gewoan ploeterje sil.