De julicolumn uit De Riepe, de straatkrant van Noord-Nederland

Wiegen

Ik moest een pasfoto laten maken, vanwege een nieuw paspoort. In de fotowinkel was het druk, voor mij wachtte een stel met een baby.

Het was een pasgeboren baby. Dat ze op de foto moest voor een officieel document ontging haar volledig.

Zo niet het stel – uiteraard. De vader probeerde zijn kroost zo recht mogelijk voor de lens te houden en volgde de aanwijzingen van de professionele fotografe nauwgezet. Naast de fotografe stond de zenuwachtige moeder. Haar vingers lagen afwisselend om haar neus en op haar lippen en gingen steeds sneller heen en weer toen bleek dat de foto niet goed was en nog een keer genomen moest worden. Het was een jonge moeder. Ook al oogde ze een beetje bleek en vermoeid, niets ontging haar. Toen de foto was geschoten, griste ze de baby uit de handen van haar partner en begon ze opgelucht heen en weer te lopen.

Een paar weken later zat ik in een pizzeria. Naast mij probeerde een familie van de dis te genieten, maar een  jonge baby maakte het voor ouders en grootouders wel een beetje lastig.

De moeder nam haar kind daarom apart. Langzaam liep ze heen en weer door het open portaal van de pizzeria, ondertussen zacht fluisterend en klopjeswiegend. Het vlotte echter niet zo, al haar inspanningen ten spijt bleef de baby huilen. Aan de verbeten trek om haar bleke, vermoeide gezicht was af te lezen dat ze de wanhoop nabij was, wat niet beter werd toen opa zijn diensten aanbood en ze de baby zou moeten afstaan.

Gelukkig kwam de serveerster tussenbeide. Ze zei beslist: ‘Geef maar even aan mij’. Daarna liep ze langs het aquarium en de knoflooktrossen en vertelde ze de baby wat er allemaal te zien was. De kok kwam uit de keuken om de betalende klanten te helpen, terwijl de serveerster aan het kindje uitlegde hoe de pinautomaat werkte. Geen van de bezoekers nam notitie van het tafereel, want de baby luisterde en het gemurmel was onhoorbaar. De familie had ook alle gelegenheid het eten rustig op te eten, maar ik zag dat de moeder na elke hap even opkeek en de serveerster nauwlettend volgde.

 

 

 

Kollum Friesch Dagblad, 19-08-2017

Moralist

Ik bin in moralist en wol hjirom. Foarige wike rûn ik op in sinnige sneontemiddei troch de stêd. Yn in rêstige strjitte seach ik yn in straal fan tweintich meter it folgende lizzen: in leechfretten pûde sjips, de plestik restanten fan in smoothiebeker (ynklusyf twa rietsjes), twa heallege petfleskes kola, in oanbrutsen plestik amerke snobbersguod en tsien sigarettepeuken. Ik tocht: moat dat no? Alles wie kocht om gau te konsumearjen en net yn de jiskeamer te smiten, reden werom ik mysels in moralist neam. Mar it is net allinnich de konsumint dy’t syn fatsoen net hâldt, it is foaral de produsint dy’t de keaper foarhâldt dat er goedkeap ôf is en dat der fierders neat te rêden is.

Ik bin moralist yn it djipst fan myn tinzen. De swartste tinzen ek, want ik leau yn komplotten. Sa ha ik as wurknimmer-yn-de-moarnsoeren de plicht om nei de kommersjele radio te lústerjen. Kommersjele radio is oars net as in pak reklamefolders, dy’t by my troch de geastlike brievebus skoot wurde. Tusken de te ferkeapjen produkten sit in passend ferske, dat wyske wurdt wer songen troch in passende artyst, dy’t wer oankundige wurdt troch in passende DJ. By inoar opteld binne der sa’n tweintich ferskes, dy’t de hiele dei op alle stasjons oankundige wurde troch tweintich hippe oankundigers. De moderne muzyksmaak yn de ether – ien syn lettere herinnerings – wurdt dus bepaald troch Kruidvat, Vodafone of Pearl. Net te hurd, net te rûch, in bytsje moat dat no? en in bytsje yntins.

Ek belspultsjes op de radio binne gewoan nep, dat wit ik as moralist hiel goed. Sa is de gemiddelde beller altyd ûnderweis nei syn deistige wurk of komt er dêr krekt wei. By it ferkeapjen fan produkten hearre nammentlik súksesfolle minsken en gjin fuortkwinende suertsjes of minsken mei fage beroppen. De bellers binne ek altyd wyt, omdat wite minsken mear jild hawwe en gjin inkel bedriuw assosearre wurde wol mei achterstânsgroepen.

Ik bin net samar in moralist, want ik fertel de wierheid. Alles is ferkeapber, witte de hyperkapitalisten, omdat alles by de fleet kocht wurdt. Jo kinne hamburgers tsjin belachlik hege prizen oanbiede of de priis fan in portykwenninkje ta boppe in miljoen opdriuwe litte;  it makket gjin donder út.

It slimste is lykwols dat ik dielgenoat bin fan dit treurige universum en as sadanich in slachtoffer bin fan myn eigen komplottinken. Gemiddeld ien kear per twa jier flean ik ommers foar tritich euro nei in lân yn Europa en nim ik nei fjouwer dagen itselde fleantúch wer werom. Eins is sa’n reiske noch slimmer as dy rommel op strjitte. Ik bin dus ek in moralist om moralisten as my de moraal te lêzen.

Kollum Friesch Dagblad, 05-08-2017

Underguod

Ik bin opgroeid mei ien auto, twa televyzjekanalen en trije ûnderbroeken. Yn dizze sobere omstannichheden waard ik in echte man. Ik hie ien wite ûnderbroek en twa swarte en wist gewoan net better dan dat se kocht en brocht wiene troch Sinterklaas. Mar it wie genôch, want fan ienfâld wurdt in mins riper.

Tsjintwurdich wurdt de ûnderbroek in ‘herenslip’ neamd, om de neatige status wat op te krikken en tagelyk it ferskil mei de modieuze boxershort wat mear te aksintuerjen. Oer dy boxershort wol it it net hawwe, ik mei se gewoan net leije. Sa’t it wurd ‘ûnderbroek’ al seit, moat de broek ûnder de broek bliuwe en dêr net as hippe fûgel boppe-út stekke. De dweepsike boxershort ropt by my assosjaasjes op mei minne rock ’n roll – Justin Bieber, Oasis of Linkin Park bygelyks. In soad bling bling, mar fierders hat it neat om ’e hakken. It sit net iens noflik, dat komt der noch by.

Dochs merk ik dat ik as klassyk ûnderbroekendrager oan de ferliezende hân bin. Jierrenlang ha ik my nei ús aller Hema set, om dêr in monokartonsje mei fiif swarte broekjes te keapjen. ‘Fiif’ en ‘swart’, monoër koe it net. Sa koe ik wer jierren foarút en hie ik tagelyk in moai sinterklaaskadootsje foar mysels kocht.

Mar de Hema hat syn siel ferkocht oan in Angelsaksise jildmasine. De hiele saak stiet fol bh’s en boxershorts, dy’t net te beteljen binne. ‘Koop eigen waar, zo helpen wij elkaar’ – sa wie it, mar wer is it fertroude gemak? Ik wol de Hema bêst wol helpe, mar net as de Hema myn segmint (45+, ryp) leaver kwyt as ryk is, hâld it fansels op.

Foarige wike bin ik dus demonstratyf de Hema foarby rûn om myn gelok te besykjen by de C&A. Dat foel ek net fuort ta, want yn hast alle skappen leine boxershorts. Soms yn setsjes fan trije, faak los.

Doe’t ik einlik de kartonsjes fûn, wachte my de folgende skok: fan de fiif ûnderbroeken wie der mar ien swart. Twa wiene griis, ien ljochtblauw mei stipkes en ien read.

Ik doar it hast net te bekennen, mar wylst ik dit skriuw – foar jo juster – ik ha in reade ûnderbroek oan. Moarn – hjoed – wacht my in ljochtblauwe mei stipkes. Hoe moast ik dizze assosearje? Nei lang tinken kaam ik by de reade op Lionel Richie. De ljochtblauwe mei stipkes wie in stik lestiger, mar ik úteinlik kaam ik op Frank Boeijen. Net echt myn muzyk, mar jo sjogge der gelokkich neat fan.